Stiže sezona prehlada i gripa: Kako ojačati imunitet tokom hladnijih dana

12.11.2026. | 07:51 Dodaj BL Portal kao Google izvor

Novembar je mjesec kada mnogi primjećuju umor, pospanost i veću podložnost sezonskim infekcijama. Ipak, važno je znati da imunitet ne može da se ojača preko noći, niti postoji jedna namirnica ili napitak koji garantuje zaštitu od virusa.

Imunski sistem najbolje funkcioniše kada organizam dobija dovoljno hranljivih materija, kvalitetan san, redovnu fizičku aktivnost i odgovarajuću zdravstvenu zaštitu.

Ishrana koja obezbjeđuje hranu imunskom sistemu

Imunske ćelije za pravilno funkcionisanje zahtijevaju dovoljno vitamina, minerala, proteina i drugih hranljivih materija.

U novembarskom jelovniku posebno je korisno imati crvenu papriku, kivi i citruse – izvore vitamina C, koji učestvuje u normalnom funkcionisanju imunskog sistema. U jelovnik uvrstite i jaja, ribu i mliječne proizvode – izvore proteina i različitih mikronutrijenata.

Korisno je konzumirati i bundevu, šargarepu i tamnozeleno povrće – namirnice bogate beta-karotenom i drugim korisnim materijama, zatim orašaste plodove i sjemenke – izvore cinka, vitamina E i zdravih masti, kao i mahunarke – dobar izvor biljnih proteina, cinka i drugih minerala.

Važno je da ishrana bude raznovrsna. Nijedna pojedinačna namirnica ne može da obezbijedi sve što je potrebno imunskom sistemu.

Ne zanemarujte vitamin D

Novembar donosi manje dnevne svjetlosti, a vitamin D ima važnu ulogu u funkcionisanju imunskog sistema.

Ovaj vitamin se prirodno nalazi u masnoj ribi, žumancetu i nekim drugim namirnicama, a organizam ga stvara i pod uticajem sunčeve svjetlosti.

Nedostatak vitamina D može negativno uticati na imunsku funkciju. Ipak, to ne znači da svako treba samostalno da uzima velike doze suplemenata.

Ako postoji sumnja na nedostatak, o potrebi za laboratorijskom provjerom i eventualnom nadoknadom treba razgovarati sa ljekarom. Istraživanja o uticaju suplementacije vitamina D na sprečavanje respiratornih infekcija daju neujednačene rezultate.

San je važniji nego što mislimo

Tokom sna organizam obnavlja svoje funkcije, a imuni sistem reguliše odbrambene procese.

Nedostatak sna može nepovoljno uticati na imunski odgovor. Većini odraslih osoba potrebno je najmanje sedam sati sna tokom noći.

Zato posebnu pažnju treba posvetiti redovnom odlasku na spavanje, provjetravanju spavaće sobe i izbjegavanju kasnih, obilnih obroka koji mogu narušiti kvalitet odmora.

Kretanje i svjež vazduh – svakog dana

Hladnije vrijeme često nas navodi da više vremena provodimo u kući, ali fizička neaktivnost nije dobar izbor.

Šetnja, lagano vježbanje, vožnja bicikla ili druge aktivnosti prilagođene zdravstvenom stanju doprinose opštem zdravlju i normalnom funkcionisanju organizma.

Svjetska zdravstvena organizacija preporučuje odraslima najmanje 150–300 minuta umjerene fizičke aktivnosti nedjeljno.

Još jedna važna stvar: redovno provjetravanje prostorija. Respiratorni virusi lakše se prenose u zatvorenim, slabo provjetrenim prostorima. Otvaranje prozora i bolja cirkulacija vazduha mogu smanjiti izloženost zaraznim česticama.

Vakcinacija i higijena kao prevencija

Jedna od najvažnijih mjera zaštite tokom sezone respiratornih infekcija jeste vakcinacija protiv sezonskog gripa, u skladu sa preporukama zdravstvenih službi i individualnim zdravstvenim stanjem.

Vakcinacija ne sprečava sve moguće infekcije, ali smanjuje rizik od teških oblika bolesti i komplikacija.

Takođe, ne treba zaboraviti na jednostavne mjere: Pranje ruku sapunom najmanje 20 sekundi, izbjegavanje bliskog kontakta sa osobama koje imaju simptome infekcije, redovno provjetravanje prostorija, pokrivanje usta i nosa prilikom kašljanja i kijanja. Ove mjere imaju konkretnu naučnu i epidemiološku potporu.

Šta je sa vitaminom C, cinkom i preparatima za imunitet?

Ovo je važno pitanje jer se upravo u jesenjim i zimskim mjesecima povećava upotreba različitih preparata koji obećavaju brzo jačanje imuniteta.

Vitamin C je neophodan za normalnu funkciju imunskog sistema. Redovan unos može kod nekih ljudi skromno da skrati trajanje prehlade, ali uzimanje velikih doza nakon pojave simptoma nema dosljedno dokazanu korist.

Cink je takođe važan za imunsku funkciju. Pojedina istraživanja ukazuju da određeni preparati cinka mogu skratiti trajanje prehlade, ali to nije dokaz da sprečavaju infekciju. Prekomjerni unos može biti štetan.

Zato suplemente treba koristiti promišljeno, a ne po principu „što više, to bolje“.

Imunitet se čuva svakodnevnim navikama

Novembar ne mora da bude mjesec iscrpljenosti i čestih prehlada. Organizmu najviše pomažu raznovrsna ishrana, dovoljno sna, redovno kretanje, provjetravanje prostorija i preporučena vakcinacija.

Ne postoji čudotvorni čaj, napitak ili suplement koji može da zamijeni ove navike.

Najbolja podrška imunskom sistemu nije kratkotrajna akcija, već dosledna briga o zdravlju tokom cijele godine.