Krv u stolici nije simptom koji smijete ignorisati: Kada je vrijeme za kolonoskopiju

22.10.2026. | 19:26 Dodaj BL Portal kao Google izvor

Kolonoskopija je dijagnostička i terapijska procedura koja se često povezuje s neprijatnošću, a kod pojedinih pacijenata izaziva i strah. Ipak, ljekari ističu da je riječ o jednoj od najvažnijih metoda za pregled debelog crijeva i rano otkrivanje raka debelog crijeva.

Pregled se obavlja pomoću posebnog savitljivog instrumenta, kolonoskopа, koji na vrhu ima kameru i omogućava ljekaru da pregleda unutrašnjost debelog crijeva. Sama procedura obično traje od 15 do 30 minuta, a u pojedinim slučajevima može trajati i duže.

Kako izgleda kolonoskopija i da li boli?

Na početku pregleda ljekar prstom pregleda završni dio debelog crijeva, uz upotrebu sredstva za podmazivanje. Nakon toga uvodi kolonoskop i na monitoru prati unutrašnjost crijeva.

Trajanje pregleda zavisi od nekoliko faktora, među kojima su dužina crijeva, kvalitet pripreme pacijenta, eventualne priraslice nastale nakon ranijih operacija i potreba za dodatnim intervencijama.

Specijalista interne medicine, gastroenterolog i hepatolog doc. dr Dušan Popović iz KBC „Dr Dragiša Mišović – Dedinje“ u Beogradu objašnjava da je strah od bola jedan od najčešćih razloga zbog kojih pacijenti odgađaju kolonoskopiju.

– Kolonoskopija je uglavnom blago neprijatna procedura i tokom pregleda može se pojaviti kratkotrajan bol ili grč. Međutim, to najčešće nije jak bol, već više neprijatnost koja nastaje usljed toga što se tokom pregleda u debelo crijevo ubacuje vazduh kako bi ono moglo detaljno da se pregleda. Nelagodnost i grčevi mogu nastati i zbog rastezanja zida crijeva i prolaska instrumenta kroz njegove krivine – objašnjava dr Popović.

Da li se kolonoskopija može obaviti bez anestezije?

Prema riječima stručnjaka, nelagodnost tokom pregleda može se smanjiti pravilnom tehnikom izvođenja procedure, ali i dobrim objašnjenjem cijelog postupka pacijentu.

– Veoma važan faktor za bezbolnu kolonoskopiju jeste dobra tehnika rada gastroenterologa-endoskopiste. Ukoliko je tehnika loša, pacijenti mogu osjećati bol zbog nepotrebnog rastezanja debelog crijeva – navodi dr Popović.

Dodaje da se mnogi pacijenti odlučuju za kolonoskopiju uz anesteziju, odnosno analgosedaciju, jer su uplašeni zbog negativnih iskustava drugih ljudi.

Ipak, kako ističe, kod velikog broja pacijenata pregled se može obaviti i bez anestezije.

Kada je anestezija korisna?

Anestezija može biti posebno korisna kod pacijenata kod kojih se očekuje teža ili slabije podnošljiva kolonoskopija. To se, između ostalog, odnosi na osobe koje su ranije imale velike operacije trbuha ili male karlice, kao i na pacijente koji smatraju da ne mogu podnijeti pregled bez anestezije.

– Anestezija je veoma značajna u endoskopiji, ali ne može biti zamjena za dobru tehniku rada endoskopiste – upozorava dr Popović.

Kada treba obaviti prvu kolonoskopiju?

Skrining, odnosno rano otkrivanje raka debelog crijeva, preporučuje se i osobama koje nemaju nikakve tegobe. Uzrast u kojem treba početi s pregledima zavisi od preporuka i organizovanih programa u pojedinim zemljama. U različitim zemljama skrining počinje u 45. ili 50. godini života.

U Srbiji se organizovani skrining raka debelog crijeva sprovodi kod osoba od 50 do 74 godine, a osnovni test je test na nevidljivo krvarenje u stolici, koji se ponavlja svake godine. Ukoliko je rezultat pozitivan, neophodna je kolonoskopija.

Kolonoskopija se može obaviti i kao početna metoda skrininga, a jedna od njenih prednosti jeste mogućnost detaljnog pregleda debelog crijeva i otkrivanja promjena koje zahtijevaju dalju procjenu.

Koji simptomi zahtijevaju raniji pregled?

Ukoliko osoba ima stomačne tegobe, potrebno je da se javi gastroenterologu, koji će procijeniti da li je kolonoskopija neophodna i kada je treba obaviti.

Posebnu pažnju treba obratiti na takozvane alarmne simptome, koji mogu ukazivati na ozbiljnije oboljenje. Među njima su:

– krv u stolici ili krvarenje iz završnog dijela debelog crijeva;

– anemija;

– nova i uporna promjena u ritmu pražnjenja crijeva;

– smjenjivanje zatvora i proliva;

– značajan, nenamjeran gubitak tjelesne težine.

Posebno je važno ne zanemarivati pojavu krvi u stolici. Pacijenti je često pripisuju hemoroidima, ali se uzrok može potvrditi tek odgovarajućim pregledom.

– Pojava krvi u stolici nikada se ne smije zanemariti. Pacijenti treba da se jave gastroenterologu, koji će procijeniti da li je i kada potrebna kolonoskopija – naglašava dr Popović.

Ukoliko je krvarenje obilno ili ne prestaje, odnosno ako je praćeno izrazitom slabošću, vrtoglavicom, nesvjesticom ili jakim bolovima u trbuhu, potrebno je hitno potražiti medicinsku pomoć, prenosi Kurir.

Važno je imati na umu da kolonoskopija nije namijenjena samo osobama koje imaju simptome. Pravovremeni skrining može pomoći u ranom otkrivanju raka debelog crijeva, zbog čega odluku o odgovarajućem pregledu treba donijeti u dogovoru s ljekarom.