Sukob NATO i EU: Sporna upotreba finansija

16.04.2026. | 11:08

NATO i EU su u sporu oko kontrole nad sve većim finansijama koje se izdvajaju za odbrambenu industriju u Evropi, prenio je list Fajnenšl tajms, pozivajući se na neimenovane izvore.

Kako navodi list, izbio je oštar spor oko korištenja “dodatnih bilion dolara godišnje za program ponovnog naoružavanja Evrope kao odgovor na prijetnje predsjednika SAD Donalda Trampa da će Vašington izaći iz Alijanse”.

NATO, koji je od Drugog svjetskog rata osiguravao bezbjednost Evrope pod vođstvom SAD, dugo se protivio prebacivanju bilo kakvih odbrambenih ovlaštenja Briselu.

Međutim, zahtjevi Vašingtona da saveznici više ulažu u sopstvene oružane snage, kao i Trampova najava da će SAD napustiti Alijansu, podstakli su EU da preispita svoju politiku proizvodnje naoružanja, oblast u kojoj Unija ima više iskustva od NATO, navodi se u izvještaju.

Neimenovani zvaničnik EU je za list naveo da je u toku borba za nadležnosti u oblasti politike odbrambene industrije.

– Riječ je o tome ko će imati nadležnost nad povećanjem proizvodnje i kakav će to uticaj imati na oružje koje će Evropa koristiti u budućnosti – dodao je zvaničnik.

U izvještaju se ističe da je jedno od ključnih pitanja uloga američkog naoružanja u procesu ponovnog naoružavanja, pri čemu se NATO protivi pristupu EU da se “kupuje evropsko” kao dijelu šire industrijske strategije Unije.

– EU i NATO su saglasni da Evropljani treba da preuzmu vodeću ulogu u konvencionalnoj odbrani kontinenta, ali se razlikuju u načinu kako do toga doći – izjavio je istraživač na Institutu za bezbjednosne studije EU Đuzepe Spatafora.

Prema njegovim riječima, Brisel nastoji da podstakne industrijsku saradnju u oblasti odbrane unutar Evrope, dok NATO želi da ona ostane transatlantska.

Spatafora je dodao da Alijansa može da definiše koje nadležnosti Evropljani mogu imati, ali da ima ograničene mogućnosti kada je riječ o regulatornim i finansijskim instrumentima za njihovo sprovođenje.