U Srpskoj prošle godine izrečeno 464.240 KM kazni zbog rada na crno

18.02.2024. | 09:49

Inspektori u Republici Srpskoj su u 2023. godini kontrolisali 11.252 radnika zatečenih na radu kod poslodavca, od čega 330 nije imalo zaključen ugovor o radu i nisu bili prijavljeni na obavezne vidove osiguranja zbog čega su izrečene kazne od 464.240 KM, rečeno je Srni u Inspektoratu Srpske.

“U odnosu na protekle godine, rad na crno se smanjuje, ali je i dalje prisutan. Angažovanje radnika na crno najčešće se konstatuje u oblastima ugostiteljstva, trgovine, eksploatacije i prerade drveta, te uslužnim djelatnostima”, navode u Inspektoratu.

U odnosu na prethodne godine uočeno je smanjenje rada na crno u oblasti građevinarstva, što se može povezati sa nedostatkom stručne radne snage u ovoj djelatnosti.

Iz Inspektorata podsjećaju da je Zakonom o radu u Republici Srpskoj propisano da ukoliko poslodavac primi na rad radnika, a da prethodno nije zaključio ugovor o radu sa njim i nije ga prijavio na obavezne vidove osiguranja, kazna iznosi od 5.000 do 20.000 KM, dok za odgovorno lice kod poslodavca iznosi od 500 KM do 2.000 KM.

Za ovaj prekršaj za poslodavca kao fizičko lice propisana je kazna od 2.000 KM do 7.000 KM.

Zakonom o poreskom postupku propisana je kazna od 10.000 KM do 30.000 KM za poslodavca kao pravno lice, te od 3.000 KM do 9.000 KM za odgovorno lice u pravnom licu, ako u propisanom roku ne podnese prijavu za registraciju obveznika doprinosa u Jedinstveni sistem registracije, kontrole i naplate doprinosa.

Pored kontrole radno-pravnog statusa zatečenih radnika, ističe se, inspektori kontrolišu i brojna druga pitanja koja proizilaze iz radnog odnosa.

“Najčešće utvrđene nepravilnosti odnose se na dužinu dnevnog radnog vremena, raspored radnog vremena, korišćenje godišnjeg odmora ili dužinu njegovog trajanja, obračun i rokove isplate plata i naknada plata, zaključivanje i primjenu ugovora o radu, te sprovođenje mjera zaštite na radu”, ističu u Inspektoratu.

Uvidom u ugovore radnika, inspekcija provjerava različite parametri i shodno tome utvrđuje i različite nepravilnosti, odnosno da radnicima nisu uručeni primjerci ugovora o radu, da u ugovorima nisu bili navedeni svi elementi propisani zakonom, da trajanje ugovora o radu nije bilo definisano u skladu sa zakonom i slično.

Iz Inspektorata navode da je suzbijanje rada na crno i sive ekonomije kontinuirano u fokusu njihovog djelovanja.

“Ovlaštenje da kontrolišu prijavljivanje radnika imaju svi inspektori Inspektorata Republike Srpske u svojim primarnim oblastima nadzora, kao i inspektori Poreske uprave Republike Srpske i Republičke uprave za igre na sreću, čime je značajno povećan broj inspektora i broj kontrola u ovom segmentu, dok je ranije te kontrole obavljala samo inspekcija rada”, naglašavaju u Inspektoratu.